 Stijl
en radicalisme kenmerkten derde IJzerwake
Wat ’t Pallieterke van 18 oogst
al aankondigde, heeft de derde IJzerwake van 22 augustus
2004 nadrukkelijk bevestigd: er wás duidelijk
meer volk in Steenstrate, op de weide naast het monument
voor de gebroeders Van Raemdonck, dan in 2003. Waar
de angstvallig-correcte duiders van ‘Vlaamse’
televisie en radio zowaar over 5.000 nationalisten spraken,
dan mag ik naar waarheid wel van 5.500 of meer geestesgenoten
gewagen. De “traditionele IJzerbedevaart”
– zonder thema… – van 29 oogst verbleekte
daarbij!
Als beknopte beschrijving van inhoud,
geest én stijl van deze IJzerwake – gedragen
door het thema Vlaanderen in Europa. Vrij en onafhankelijk!
–, kan ik enkel mijn collega van ’t Pallieterke,
Hector van Oevelen, bijtreden: “Hartverwarmend
radicaal”! – Daarbij steek ik liefst
van wal met een typering van de regie, dus de vormgeving
en de stijl van deze geestdriftig beleefde IJzerwake.
Die regie was nu in handen van Luc Lemmens, Antwerps
gemeenteraadslid, en ze was inderdaad heel wat beter
dan verleden jaar. Luc had de muziek, het geluid, de
vertolking van de bindteksten, de opbouw van podium
en decor stevig in handen, in een harmonische samenwerking
met verscheidene medewerkers. Zo koos zanger en musicus
Gust Teugels – een sterke aanwinst voor de IJzerwake!
– zeer toepasselijke en mooie, melodieuze muziekfragmenten
van Vlaamse toondichters, waarbij vooral de treurmars
van Jef van Hoof, als achtergrond bij de bindtekst voor
de dodenherdenking, aansloeg. Die sfeervolle muziek
paste verder uitstekend bij de andere bindteksten die
dichter en journalist Erik Verstraete had geschreven,
vanuit een Groot-Nederlands, volksnationalistisch standpunt,
met de nadruk op voornaamheid en stijl.
Ook de vertolking van die teksten,
door – een geestdriftige en doorgewinterde –
Elke Heylen en Hans Schoofs, was voorbeeldig evenals
de keuze van de liederen.
“In beelden en doeken en zangen
…”
Andere meerwaarden die bijdroegen tot
de verbetering van de geest en de stijl waren Piston,
een flink spelende en enthousiaste groep koperblazers
uit de Kempen, die meteen effect sorteerden met hun
inzet: de aanhef van de Danserye (1551) van
de Antwerpse componist Tielman Susato, en de dames van
de volksmuziekgroep Hexa, die, in een volks-Europese
geest, liederen zongen en speelden in het Bretoens,
het Fins, het Baskisch en dan verrasten met een hoopgevend
toekomstbeeld van Vlaanderen in een eigen, ontroerende
compositie: Tot dan (= tot Vlaanderen de wereld
laat opkijken). Zij oogstten terecht een langdurig applaus.
Hoogtepunten ook: de visuele uitbeelding van het thema
Vlaanderen in Europa: vrij en onafhankelijk!
door speelschaar Ossaert, de vlaggenparade, de bloemenhulde
en de aangrijpende Eed van Trouw. Ik zou hem
onrecht aandoen indien ik hem vergat: onze medewerker
Gilbert Decorte, die de grote en mooie portretten tekende
van Irma Laplasse, Armand Preud’homme (100 jaar
geleden geboren) en VNV-leider Staf de Clercq (120 jaar
geleden geboren). Indrukwekkend waren ook de getekende
Vlaamse torens – in feite maar een deel van Wies
Moens’ Torens van Dietsland, die zo aangrijpend
werden geciteerd door pater Adriaan Aernouts in een
tekst van priester Elias Dupon – achter één
van beide podia. Uitgaande van het tragische offer van
de gebroeders Edward en Frans van Raemdonck én
van hun talloze Vlaamse lotgenoten aan het IJzerfront
1914-1918, bad de dominicaan om genezing van de oorlogsmentaliteit
– die voortwoekert in het uitblijven van amnestie
– en van de ziekte van verdeeldheid in onze volksbeweging.
“ Vervolging blijft….”
De accenten van radicalisme, weerbaarheid
en waakzaamheid – weerspiegeld in de vorm en de
stijl van deze ingetogen én geestdriftige IJzerwake
– werden uitgediept door drie sprekers: IJzerwakevoorzitter
Johan Vanslambrouck, Marc Laridon, voorzitter van de
Michiel de Swaenkring in Zuid-Vlaanderen en tekenaar
Frederik Pas, namens de jeugd.
Vanslambrouck zette de – gebleven en soms verscherpte
– strijdpunten van onze bevrijdingsbeweging nog
eens op een rijtje. Hij noemde de repressie “geen
voetnoot bij de geschiedenis van de Vlaamse Beweging”,
maar een actueel gebeuren: “de vervolging
van de Vlaamsgezinden gaat verder, zoals het recente
politiek gekleurde arrest van het Gentse Hof van Beroep
heeft bevestigd”. De scheldwoorden ‘incivieken’
en ‘fascisten’ zijn nu vervangen door ‘racisten’
en ‘criminelen’. Het arrest van een Gentse
franskiljon krijgt maar één antwoord:
“Pas u aan of verhuis!”, aldus
de voorzitter. De andere bekende Vlaamse eisen spitte
hij evenzeer uit: de onmiddellijke splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde,
het stopzetten van de ongecontroleerde geldstromen in
de bodemloze putten van de Waalse PS-staat, het weghouden
van Turkije uit de Europese Unie, geen Vlaams kanonnenvlees
meer in dienst van het koningshuis of ten bate van een
verwaande Belgische minister van Buitenlandse Zaken.
Johan Vanslambrouck besloot met een oproep tot de voorstanders
van onze onafhankelijkheid in het Vlaams parlement –
een ruime meerderheid! – : “Gebruik
jullie macht om de zo noodzakelijke Vlaamse zelfstandigheid
af te dwingen en, als er wetten en praktische bezwaren
in de weg staan, dan zeggen wij met de Fronters: ‘Omver
en erover!’”
Namens de – radicale –
Vlaamse Beweging in Zuid- (Frans-)Vlaanderen sloot de
Bruggeling Marc Laridon zich met een originele, eigen
beeldspraak aan: “Stop de Vlaamse tewaterlating
via Waalse kanalen en vervang de Waals-Belgische scheepslui
door bekwame Vlaamse zeevaarders”. Laridon
verwaarloosde de Dietse samenhorigheid tussen Zuid-Vlaanderen
en Noord-Nederland al evenmin. Even sterk sloeg de beknopte
en gebalde toespraak van de jeugdige Frederik (Fré)
Pas bij het publiek in. Hij bleef hameren met de kernzin:
“Wij jongeren nemen het niet langer”.
Vooral dan de Waalse arrogantie bij het blijvend eisen
van de massale geldstromen en het leveren van tegenprestaties
voor de elementairste volksrechten. Zijn overbekende
eis, “België barst!” als besluit
werd spontaan door de massa overgenomen.
Eén korte slotbeschouwing: deze
derde IJzerwake viel sterk in de smaak van het talrijk
opgekomen publiek, wat bleek uit de ingetogen én
geestdriftig uitgesproken woorden van de – in
Kaaskerke verbannen – Eed van Trouw aan Vlaanderen
van Cyriel Verschaeve (wiens naam hier nu eens niet
werd verzwegen!).
Een vastberaden, sterk groep van Vlaamse, Nederlandse
nationalisten heeft definitief de weg gevonden naar
Steenstrate, waar ooit, in 1917, één der
verschrikkelijkste frontgevechten aan de gebroeders
Van Raemdonck het jonge leven kostte.
E.V.
Verslagen:
Toespraken
|
|
